Mijn toegevoegde waarde

Voor een project of programma is het belangrijk om een stevige basis te hebben in de vorm van een gezamenlijk vastgesteld kader. Een helder toekomstbeeld (waarom doen we dit en waar gaan we voor?) en een beschrijving van de uitvoering om dit toekomstbeeld te realiseren (hoe gaan we uitvoeren, wat gaan we doen en wat hebben we hier voor nodig?) zijn hier wat mij betreft een belangrijk onderdeel van. Voor alle betrokkenen is dan duidelijk waar naartoe gewerkt wordt en wie welke rol heeft.

Ik heb  allerlei programma’s en projecten opgezet of opnieuw ingericht, gecombineerd met resultaatgerichte uitvoering en aansturing van de uitvoering.

Samenwerken is een krachtige eigenschap van mensen die ons de afgelopen duizenden jaren ver gebracht heeft. Zonder samenwerking is het onmogelijk om resultaten te behalen in een programma of project. Samenwerking is dus onmisbaar, zowel binnen de eigen organisatie als met andere organisaties. Samenwerken is voor mij “halen en brengen”. Hiermee bedoel ik dat de betrokken personen en organisaties actief kennis, ervaring, tijd of geld beschikbaar stellen maar hiervoor ook iets terugkrijgen.  Wederkerigheid is dus cruciaal. Als die wederkerigheid er niet is, loopt de samenwerking vaak snel vast of gaat het ten koste van vertrouwen tussen de samenwerkingspartners.

In projecten en programma’s heb ik veel samengewerkt met onder andere bedrijven en ondernemers, bewoners, overheden (Rijk, provincies en gemeenten), woningcorporaties en onderwijsorganisaties (hogescholen en universiteiten). Dit ging om samenwerking met verschillende expertises en op verschillende niveaus; uitvoerend, management- en directieniveau en bestuurlijk.

Vanuit een gezamenlijk toekomstbeeld mensen enthousiast maken en motiveren, gericht op actie en creatieve oplossingen. Mensen betrekken, vragen stellen en verbindingen leggen tussen mensen mogen hierin niet ontbreken. Maar verbinden, enthousiasmeren en motiveren is wat mij betreft niet voldoende. Ik vind het belangrijk om acties en actiehouders concreet te maken, knelpunten en kansen in beeld te brengen en hier gezamenlijk en resultaatgericht mee aan de slag te gaan.

Een van de manieren waarop ik partijen in programma’s probeer te inspireren is door gebruik te maken van koplopers die met een innovatieve ontwikkeling laten zien dat het anders kan. Denk aan een energiecoöperatie op een bedrijventerrein waar ondernemers gezamenlijk allerlei innovatieve stappen hebben gezet of een toonaangevend woningbouwproject met biobased materialen en betaalbare woningen.

Elk programma of project wordt gekenmerkt door verschillende betrokken organisaties en personen, activiteiten, belangen, culturen etc. Een programma of project maakt dus onderdeel uit van een systeem. Om het programma of project goed te begrijpen is een scherpe analyse van dit systeem van belang. Waarom bestaat het programma of project, wat zijn de visie en ambities, welke culturen, belangen en verschillen hiertussen spelen een rol, hoe worden deze ambities gerealiseerd, is er geld, een planning en een uitvoerings- en bestuurlijke organisatie en is dit werkbaar etc?

Voor de bestaande bedrijventerreinen in de Metropoolregio Amsterdam maakten we een uitgebreide analyse. Op basis van deze analyse is samen met het Ontwikkelingsbedrijf Noord-Holland Noord en allerlei betrokkenen een programmaplan met concrete activiteiten opgesteld voor toekomstbestendige bedrijventerreinen in de provincie Noord-Holland. De nadruk lag op het thema energietransitie en virale verandering om zo stap voor stap de energietransitie op bedrijventerreinen op te schalen.

Veel systemen en sectoren lopen vast. Dit heeft ook haar weerslag in projecten en programma’s waarin hierdoor allerlei knelpunten ontstaan. Netcongestie, het tekort aan betaalbare woningen, stikstof en toenemende ongelijkheid zijn voorbeelden van (grote) problemen en knelpunten. Om tot oplossingen of positieve verandering te komen is confrontatie soms nodig, benoemen waar het probleem zit. Het doel van confronteren is om te voorkomen dat systemen onveranderd blijven en sectoren steeds verder vastlopen. Confronteren moet niet verward worden met aanvallen en is juist bedoeld om een positieve verandering tot stand te brengen.

In een van de programma’s hebben we voor de betaalbare woningbouwopgave samen met alle gemeenten, de corporaties en de provincie de voortgang en de knelpunten voor de betaalbare woningbouwopgave in beeld gebracht. Door dit goed voor te bereiden en concreet in beeld te brengen was het mogelijk dat bestuurders met elkaar het gesprek aangingen. Over wat er al goed ging (de mooie voorbeelden) de afgesproken doelen, de voortgang, knelpunten en bijbehorende acties en was een constructieve confrontatie mogelijk.